Na szlaku napoleońskim

    Na szlaku napoleońskim

    Kazimierz Jaruszewski

    Gazeta Pomorska

    Gazeta Pomorska

    Bysław to borowiacka wieś wzmiankowana po raz pierwszy w 1301 r., nadana możnowładcy pomorskiemu Piotrowi Święcy przez króla Wacława II Czeskiego. Od 1346 r. w posiadaniu Zakonu Krzyżackiego, po 1454 r. własność królewska w starostwie tucholskim.
         Nad Jeziorem Bysławskim
         
    Rozległa wieś, usytuowana w gminie Lubiewo w powiecie tucholskim, ma obecnie charakter rolniczo-usługowy i letniskowy (atrakcyjne położenie nad malowniczym Jeziorem Bysławskim). Na terenie bysławskiego folwarku wydobywano i wypalano niegdyś wapno (por. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red.
    F. Sulimierskiego, B. Chlebowskiego i W. Walewskiego, t. I, Warszawa 1880, s. 506). We wsi neogotycki jednonawowy kościół parafialny p. w. Przemienienia Pańskiego (dawniej p. w. Wszystkich Świętych).
         Z Tucholi przez Bysław do Świecia wiodła droga nazywana "Szlakiem napoleońskim" (por. H. Kwiatkowski, B. Nowak, Słownik miejscowości województwa bydgoskiego, t. I, Bydgoszcz 1993, s. 60).
         Zbysław i Sbislavia
         
    Nazwa wsi o bogatym rodowodzie osadniczym pochodzi od słowiańskiego imienia Zbysław, poświadczonego w źródłach polskich od XIII w. Ta nazwa osobowa złożona jest z dwóch członów: Zby- "zbyć, pozbyć" oraz -sław "sława" (por. J. Bubak, Księga naszych imion, Wrocław 1993, s. 326). Jak podaje Małgorzata Milewska w opracowaniu naukowym "Toponimia powiatu tucholskiego", Gdańsk 2000, s. 74, forma nazewnicza Bysław funkcjonowała ok. połowy XIV w. do wieku XV, później do połowy XVII w. istniała postać Zbysław, następnie zaś powróciła stosowana również obecnie forma Bysław. Nazwa miejscowości jest rezultatem elipsy nagłosowego -Z powodowanej przesunięciem granicy wyrazu: z Zbysławia Zbysławia Bysławia (stąd powstanie formy mianownikowej Bysław).
         Analiza dokumentów pozwala nam ustalić nazwę zlatynizowaną: Sbislavia (notowaną w latach 1326-1327) oraz nazwy niemieckie: Grosse Bysslaw (ok. 1400), Gross Bislaw (ok. 1790) i urzędową nazwę wsi podczas zaboru pruskiego Gross-Bislaw. Nazwy niemieckie konstruowane były z dwóch elementów w celu odróżnienia Bysławia i Bysławka: Gross-Bislaw oraz Klein Bislaw.
         Za tydzień - Doręgowice

    Czytaj treści premium w Gazecie Pomorskiej Plus

    Nielimitowany dostęp do wszystkich treści, bez inwazyjnych reklam.

    Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

    Komentarze

    Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.

    Najnowsze wiadomości

    Zobacz więcej