Najbliżej powietrza

Redakcja
Szacuje się, że w Polsce jest ok. 130 balonów. Na zdjęciu - start w Grudziądzu.
Szacuje się, że w Polsce jest ok. 130 balonów. Na zdjęciu - start w Grudziądzu. Fot. Maryla Rzeszut
Twardo stąpa po ziemi. Lubi siedzieć w ogrodzie i głaskać za uszami koty.

Ale chyba najlepiej czuje się w powietrzu, kiedy balon wznosi się kilka tysięcy metrów nad ziemią, a on może kontemplować przyrodę.

Najbardziej można zazdrościć mu widoków, gdy balon majestatycznie przemieszcza się nad Alpami lub Saharą. Ale i lot nad Wisłą godzien jest zazdrości. Gdy kusi smak i zapach porannego lub wieczornego powietrza.

Wszystko powinno zaczynać się w jakimś punkcie. Ale kiedy i od czego zaczęła się podniebna pasja Piotra Górnego? Od klejenia modeli samolotów? Zdjęć zawieszanych na słomiance?

Sterowce nad Afryką

Piotr Górny kręci głową. - Nic z tych rzeczy. Dużo czytałem, ale niekoniecznie o wojnie - rozkłada ręce. Chociaż pojawia się pewien trop - przeczytał kiedyś książkę o pilotach niemieckich sterowców z czasów I wojny światowej. Z Berlina dolecieli do niemieckiej kolonii w Afryce.

Drugi trop prowadzi do Dęblina. Nie chciał się szkolić na szybkich myśliwcach tylko na powolnych transportowcach lub śmigłowcach. Bo one są bardziej romantyczne: lecą powoli i można popatrzeć przez okno na mijane krajobrazy. Nie udało się.

Skończył szkołę w Oleśnicy. I jako personel naziemny obsługiwał MiG-i 23. i MiG-i 21. bis.

- Praca na lotnisku była już namiastką lotu - wspomina Piotr Górny. - Wtedy piloci i mechanicy byli bardzo zżyci. Dobrze się tam pracowało.

Po 15 latach zdjął mundur. Kolega został dyrektorem Aeroklubu Koszalińskiego. Pojechał do niego.

- Akurat kupili w aeroklubie rosyjski balon o fatalnej konstrukcji - uśmiecha się Piotr Górny. - Śmiało można go nazwać "latającym żelazkiem". Ale właśnie na nim nauczyłem się latać. Wszystkie inne balony po tej konstrukcji to były mercedesy.

Romantyzm lotnictwa

- Latanie balonem to najbliższy kontakt z przyrodą - opowiada. - Przez ponad dwieście lat historii w baloniarstwie zmieniło się niewiele. Kiedyś powietrze ogrzewało się paląc sierść owiec, a powłokę balonu robiono z papieru. Dziś robi się ją z nylonu lub poliestru, a powietrze ogrzewa spalany gaz. Ale romantyzm lotnictwa pozostał. Jak startuję rano, to jest duża wilgotność powietrza i świetnie słychać, o czym mówią ludzie na ziemi. Mogę też zejść na wysokość dwóch metrów i zapytać, nad jaką wsią właśnie przelatuję. Wtedy każdy pyta, skąd i dokąd lecę. W szybowcu, samolocie - nie da się tego osiągnąć.

Największe, dwu- trzydniowe rekordy bije się na balonach wypełnionych wodorem lub helem. W ciągu dnia, gdy słońce ogrzewa gaz, balon się unosi. W nocy, gdy gaz kurczy się z zimna, balon opada, ale po to są balastowe woreczki z piaskiem, by odsypując piasek zmniejszać ciężar balonu. A jak skończy się gaz i piasek, to trzeba już lądować. Balony gazowe startują m.in. w zawodach o puchar Gordon - Bennetta
Są też balony na ogrzewane powietrze. Do lotu niezbędny jest palnik i zbiornik na propan. Spalany gaz ogrzewa powietrze - balon się unosi.

Piotr Górny stara się reaktywować starą, baloniarską tradycję nadawania nowicjuszom ziem, nad którymi lecieli, Wprowadził ją już król Francji dla pierwszych śmiałków. By nie naruszać praw własności - w ramach "chrztu" - nadają terytoria powyżej metra nad ziemią, żartobliwy tytuł szlachecki, a wszystko poświadczają stosownym certyfikatem i szampanem.

Gdy pytam o chwile zachwytu, Piotr Górny opowiada o locie nad Alpami, kiedy startowali z wysokości trzech tysięcy metrów nad poziomem morza, a wzbili się na ponad sześć tysięcy, co i tak nie jest jeszcze jego życiowym rekordem (7.250 metrów n.p.m.). Tam, u góry, temperatura mogła już spaść do minus trzydziestu stopni, ale powietrze było tak czyste, że widoczność sięgała 200-300 kilometrów.

Podczas innego, trzygodzinnego lotu nad Alpami, którego start był w Austrii, przelecieli nad Niemcami i wylądowali w Szwajcarii.

- To było poczucie znikomości człowieka wobec tych ogromnych gór - dodaje i mówi, że zawsze przed startem przeżywa drobny stres, który tylko wyostrza reakcje. - Po prostu powietrze nie jest miejscem, w którym się urodziliśmy i żyjemy. Z góry widzę coś, co ma okazję oglądać tylko kilka osób. Jest w tym samotność kontemplowania widoku, a czasem interesujące spotkania z ciekawymi ludźmi podczas startów.

Świat widziany z wysoka

Opowiada o zawodach we Francji, gdy w niebo wzbijało się około tysiąca balonów, o najbardziej egzotycznych zawodach o Puchar Pacyfiku w Japonii, o ostatnich zawodach sportowych na Saharze, kiedy leciał nad pustynią balonem i walczył z trudnymi warunkami atmosferycznymi. Marzy mu się jeszcze start w Stanach Zjednoczonych, gdy podczas jednej imprezy wzbija się w niebo kilka tysięcy balonów.

- W trzydziestu procentach mam wpływ na to, gdzie lecę, a co do reszty, to muszę się dostosować, jak w życiu - mówi Piotr Górny. - Latanie opiera się na roztropności i kalkulowaniu ryzyka.

Przeważnie spotykają się z życzliwością ludzi, ale mieli dwie sytuacje, w których pijani rolnicy domagali się odszkodowania za zgniecioną - podczas lądowania - trawę.

O mały włos poleciałby balonem nad biegunem północnym. Ostatecznie imprezy nie udało się zorganizować (choć niewiele brakowało), a rok później przelot wykonał inny baloniarz.

Szacuje się, że w Niemczech jest 1,3-1,5 tysiąca balonów, w Polsce około 130, a jeszcze mniej na Litwie. - Ale - zaznacza Piotr Górny - nie jest to sport ani popularny, ani elitarny. Choć drogi.

Po wylataniu 600 godzin powłokę balonu (koszt ok. 20 tys. euro) trzeba wymienić na nową.

Polska Organizacja Lotnicza z siedzibą w Chełmnie, której Piotr Górny prezesuje, zorganizowała pierwsze zawody baloniarskie kilka lat temu - kolejne szykują w lipcu, ale na razie szukają sponsorów.

Roman Laudański
roman.laudanski@pomorska.pl

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie