reklama

Tam, gdzie kościół kryje wieko trumny. To niezwykłe Kartuzy

Marek Weckwerth
Marek Weckwerth
Zaktualizowano 
Dach w kształcie wieka trumny to chyba jedyny tak niezwykły element architektoniczny w Polsce. Zdobi kolegiatę Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kartuzach i przypomina o kruchości życia ludzkiego.

Przypomina o tym każdemu kto odwiedzi tę część Pojezierza Kaszubskiego - nie tylko parafianom i pątnikom, ale nawet pełnym życia i planów na przyszłość turystom.

W założeniu jednak dach miał o tym przypominać braciom zakonnym, którzy osiedlili się w odludnej okolicy między dwoma jeziorami nazywanymi dziś Klasztornym i Karczemnym. Reguła zakonna zabraniała im jedzenia mięsa, więc dużą część menu stanowiły znajdujące się w zasięgu ręki ryby.

Na jednym z narożników dawnego kościoła klasztornego (bo zakon został skasowany w 1825 przez władze pruskie) znajdują się inne „przypominajki” o ludzkim przemijaniu: zegar słoneczny ozdobiony łacińską sentencją „Memento mori” i kamienną czaszką. We wnętrzu, nad głównym wejściem, oglądać można ruchome wahadło zegara z figurą anioła dzierżącego kosę.

Przybyli z Pragi

Fundatorem klasztoru zwanego Paradisus Beatae Mariae Virginis (Raj Błogosławionej Maryi Dziewicy) był w roku 1381 Jan z Rużęcina (dziś Rusocin) - szlachcic posiadający rozległe dobra w okolicach Gdańska. Darował Kartuzom wsie Gdynia, Kiełpino i Czaplę.

Pierwsi mnisi przyjechali tu z praskiej pustelni Hortus Mariae. Później dobra kartuzów powiększali i wspomagali Krzyżacy, miejscowa szlachta i mieszczanie gdańscy.

Dobrze zachowane budynki klasztorne z kolegiatą Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny na czele wybudowano w latach 1383-1405. Sam dach w kształcie trumny i hełm wieży powstały w latach 1731-1733.

Na terenie klasztornym zachowały się m.in.: refektarz z przełomu XIV i XV wieku (teraz jest to galeria „Refektarz”, a w jej piwnicach kawiarnia „Pod refektarzem), jedyny z kilkunastu eremów z ok. 1400 roku, zabudowania gospodarcze dawnego folwarku zakonnego z XV, XVII, XIX i XX wieku.

Najcenniejszym zabytkiem jest oczywiście kolegiata, której wnętrze wypełnia wyposażenie reprezentujące spektrum czasowe od gotyku (XVw.) po barok XVII w.).

Wspaniałe wnętrze

Najcenniejszym, a jednocześnie jedynym gotyckim dziełem jest znajdujący się Złotej Kaplicy ołtarz. Wykonano go w roku 1444 w Gdańsku. Do roku 1639 był ołtarzem głównym. Z oryginalnego tryptyku zachowała się tylko środkowa część.

Cenne są także barokowe zabytki, w tym empora z prospektem organowym, ołtarze boczne, tron przeora i stalle. Na ścianach prezbiterium po obu stronach ołtarza głównego znajdują się fragmenty złoconego kurdybanu, czyli zdobionej garbowanej skóry.

Młode miasto

Na koniec słów kilka o samej miejscowości, która prawa miejskie uzyskała dopiero kilka lat po odzyskaniu przez Polskę niepodległości - w roku 1923.

Wcześniej była wsią rozwijającą się w cieniu klasztoru. Jednak za władzy pruskiej - w roku 1818 Kartuzy zostały siedzibą powiatu i wszystkich ważnych instytucji samorządowych i państwowych. Dziś mają prawie 15 tys. mieszkańców.

FLESZ: Czego nie można zabrać na pokład samolotu?

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3