MKTG SR - pasek na kartach artykułów

Jedz na chorą trzustkę. Zobacz jadłospis tygodniowy, zalecane produkty i przepisy na dania. Ta dieta pomaga także na pęcherzyk żółciowy

Anna Rokicka-Żuk
Anna Rokicka-Żuk
Wideo
emisja bez ograniczeń wiekowych
Gdy trzustka niedomaga, pomoże specjalna dieta. Lecznicze menu ma mało tłuszczu i błonnika, ale wciąż może być smaczny. Dieta trzustkowa polecana jest także w stanach zapalnych pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych wątroby. Zobacz, co wolno jeść, a czego nie można na diecie trzustkowej. Sprawdź jadłospis tygodniowy i przepisy kulinarne.

Spis treści

Co jeść, aby zregenerować trzustkę? Ta dieta pomaga też na pęcherzyk żółciowy

Aby zregenerować chorą trzustkę, zaleca się jedzenie posiłków diety trzustkowej. Jest to potoczne określenie jadłospisu stosowanego w chorobach trzustki i dróg żółciowych.

Klarowna zupa warzywna z jajkiem przepiórczym, widok od góry
Dania diety trzustkowej nie muszą być nudne i mdłe w smaku TanyaLovus/Getty Images

Dieta trzustkowa to specjalne postępowanie dietetyczne polegające na ścisłym ograniczeniu spożycia tłuszczu i błonnika pokarmowego. Dieta powinna być dość bogata w białka, ale lekkostrawna, a przy tym dostarczać łatwo przyswajalne składniki odżywcze. Konieczne jest ścisłe przestrzeganie jej zasad z jednoczesną obserwacją samopoczucia.

Wskazaniem do stosowania diety trzustkowej są stany zapalne trzustki, pęcherzyka i dróg żółciowych wątroby, zaburzenia motoryczne pęcherzyka żółciowego oraz przy powstaniu jego wodniaka, czyli jego powiększenia związanego z nagromadzeniem się w nim płynu w wyniku zablokowania przewodu pęcherzykowego.

Dowiedz się więcej: Po czym poznać, że trzustka choruje?

Stosowanie niskotłuszczowo-niskobłonnikowej diety trzustkowej zaleca się w postaciach podostrych tych schorzeń, ponieważ w tych ostrych, którym towarzyszy gorączka, nudności i wymioty, stosuje się żywienie pozajelitowe, a później przejściowo wprowadza się zbilansowaną dietę bazującą na przemysłowych odżywkach. W ostrych zapaleniach trzustki zalecana jest jednak kilkudniowa głodówka z odsysaniem treści żołądkowej.

Gdy stosowanie diety trzustkowej przyniesie poprawę, pacjenci przechodzą zwykle na dietę oszczędzającą o poszerzonym składzie, a po ustąpieniu objawów mogą wrócić do normalnego sposobu żywienia.

Dieta trzustkowa. Jadłospis w punktach

Na diecie trzustkowej dozwolony jest bardzo ograniczony wybór produktów. Oprócz uniwersalnej listy tych dozwolonych należy wziąć pod uwagę również indywidualne reakcje na konkretne pokarmy. Podczas planowania menu należy zestawiać je w taki sposób, by pomimo ograniczeń dieta była jak najbardziej zbliżona do jadłospisu zbilansowanego, pamiętając o następujących wytycznych:

  • Wybór produktów – powinny być jak najchudsze, a jednocześnie ubogie we włókno pokarmowe. Przygotowane z nich posiłki muszą być łatwo strawne.
  • Sposób przygotowania potraw – zalecane metody obróbki kulinarnej to gotowanie, duszenie i pieczenie we własnej wilgoci. Niewskazane są smażenie i klasyczne pieczenie czy grillowanie, ponieważ tak przygotowane jedzenie nasila perystaltykę dróg żółciowych.
  • Proporcje diety – przyjmuje się, że w przewlekłym zapaleniu trzustki 50 proc. energii diety powinno pochodzić z węglowodanów, 30 proc. z białka i 20 proc. z tłuszczu, natomiast jeśli towarzyszy mu cukrzyca, proporcje te powinny wynosić 40:40:20.
  • Zawartość białka – powinna wynosić ok. 1 g na kilogram masy ciała, a jego źródła powinny mieć jak najwyższą wartość biologiczną. Te wymogi spełniają białka zawarte w mięsie, rybach, jajkach i mleku.
  • Zawartość tłuszczu – powinna być ograniczona do 25-50 g na dobę. Wskazane jest spożywanie tłuszczów zawierających średniołańcuchowe kwasy tłuszczowe (MCT), obecne w tłuszczu mlecznym (a więc i maśle), które są łatwiej strawne i wchłanialne niż długołańcuchowe kwasy z tłuszczów zwierzęcych czy nawet roślinnych.
  • Zawartość węglowodanów – powinna wynosić 100–125 g, co odpowiada 400–500 kcal. Najlepiej tolerowane są węglowodany złożone w postaci skrobi ze zbóż. Pochodzą też z owoców i warzyw, ale należy wybierać gatunki o niskiej zawartości błonnika, a wykluczyć produkty bogate w ten składnik (m.in. warzywa kapustne, cebulowe, strączkowe. Warzywa takie jak wczesna dynia, młody zielony groszek czy główki szparagów są dozwolone w mniejszych ilościach. Bezpieczne są natomiast marchewka i ziemniaki. Po ugotowaniu warzywa należy przetrzeć przez sito, odrzucając zdrewniałe włókna, zamiast miksować. Z owoców dobrze jest przygotowywać soki w sokowirówce, która oddziela od nich części stałe.
  • Suplementacja diety – przy przewlekłych stanach zapalnych oraz w stanach ostrych konieczne jest uzupełnienie w diecie niezbędnych składników pokarmowych (m.in. potasu, wapnia i żelaza) ściśle według wskazań lekarza.

Dieta trzustkowa – co można jeść? Jajka, makaron i banan na diecie trzustkowej

Przy zapaleniu trzustki obowiązuje lista produktów dozwolonych, na bazie których można układać posiłki.

Produkty dozwolone na diecie trzustkowej:

  • pieczywo – ubogie w błonnik i czerstwe, np. chleby i bułki jasne pszenne czy sucharki,
  • mąka – pszenna z wysokiego wymiału, ziemniaczana,
  • kasze – kukurydziana, manna, krakowska, biały ryż, inne kasze w postaci przetartej,
  • mleko – odtłuszczone świeże i zsiadłe, kefir i jogurt z odtłuszczonego mleka,
  • sery – twaróg i biały ser z chudego mleka,
  • jaja – białka, ograniczone ilości żółtka,
  • mięsa – chuda cielęcina, wołowina, kurczak, indyk,
  • ryby – dorsz, karmazyn, sandacz, szczupak, lin, leszcz, mintaj, morszczuk,
  • wędliny – chuda szynka i polędwica,
  • konserwy – szynka konserwowa w kawałkach, cielęcina w galarecie,
  • śmietana – śmietanka nieukwaszona do 9 proc. tłuszczu – w ograniczonych ilościach,
  • tłuszcze – masło świeże surowe, ew. olej słonecznikowy, sojowy, arachidowy, sojowy czy oliwa – wszystkie opcje w ograniczonych ilościach,
  • ziemniaki – gotowane z wody, purée z chudym mlekiem, gotowane i pieczone w mundurkach, a następnie obrane,
  • warzywa – pomidory bez skórek i pestek, sałata, świeży ogórek, młode: dynia, szpinak, główki szparagów, rabarbar, soki z pozostałych warzyw,
  • owoce – arbuzy, ananasy, czereśnie, grejpfruty, melony, śliwki, morele, brzoskwinie i winogrona bez skórek, jabłka bez skórek i gniazd nasiennych, banany, miąższ cytryn, soki z pozostałych owoców,
  • słodycze – cukier, miód, nisko- i wysokosłodzone syropy owocowe, galaretki, landrynki
  • przyprawy – sól, sok z cytryny, liście laurowe, ziele angielskie, koperek, wanilia,
  • napoje – odtłuszczone mleko, herbata, kawa, napary ziołowe,
  • dodatki do pieczywa – poza wymienionymi wyżej chude mięsa gotowane, jajecznica z białek ugotowana na parze, białka na parze, chude wędzone ryby,
  • dodatki do zup – dozwolone kasze, biały ryż, makaron, lane kluski z mąki i białka, ziemniaki purée z chudym mlekiem, grzanki z bułki obsuszane.

Dieta na trzustkę. Co wolno jeść w ramach posiłków?

W diecie trzustkowej obowiązuje nie tylko ścisły wybór produktów. Równie ważne jest to, w jaki sposób zostaną one przygotowane. Wśród potraw polecanych w posiłkach głównych znajdują się przede wszystkim:

  • zupy – na wywarach z włoszczyzny, na odtłuszczonych wywarach z mięsa, kości, drobiu i ryb, jarzynowe z dowolnych warzyw, krupniki z dowolnych kasz, mleczne z odtłuszczonego mleka, zaprawiane zawiesiną mąki w odtłuszczonym mleku,
  • dania mięsne – gotowane, duszone bez dodatku tłuszczu, smażone w tłuszczu, pieczone w pergaminie lub naczyniu żaroodpornym,
  • dania półmięsne – budynie z mięsa i dozwolonych warzyw i kasz, białego ryżu, makaronu, mięsa duszone z dozwolonymi warzywami bez dodatku tłuszczu, pierogi nadziewane chudym gotowanym i mielonym mięsem,
  • dania z drobiu – gotowane, w galarecie z odtłuszczonego wywaru, duszone bez dodatku tłuszczu, pieczone w pergaminie lub naczyniu żaroodpornym,
  • dania z ryb – gotowane, w galarecie z odtłuszczonego wywaru, faszerowane, pieczone w pergaminie lub naczyniu żaroodpornym,
  • dania z warzyw – surówki, soki, warzywa gotowane i duszone bez dodatku tłuszczu,
  • dania z mąki – lane kluski, makaron, leniwe pierogi z chudego twarogu lub białego sera, kopytka,
  • dania z kasz – dobrze ugotowane (rozklejone) bez dodatku tłuszczu, kasze gruboziarniste po przetarciu,
  • sosy – na wywarze z włoszczyzny, na odtłuszczonych wywarach z mięsa, kości czy drobiu, zagęszczone zawiesiną z mąki i wody lub odtłuszczonego mleka,
  • desery – dozwolone owoce bez skórek w postaci surowej, w postaci kompotów, soków, żelatynowych galaretek i kisieli z soków, w budyniach na odtłuszczonym mleku, biszkopty, herbatniki.

Czego nie jeść przy problemach z trzustką? Produkty zakazane

Dieta trzustkowa wyklucza wiele produktów, które obciążają ten narząd i mogą też nie służyć wątrobie.

Produkty przeciwwskazane na diecie trzustkowej:

  • pieczywo – każde świeże, żytnie, razowe, graham,
  • mąka – żytnia, pszenne z pełnego i niskiego przemiału,
  • kasze – gryczana, jęczmienna nie przetarta, płatki owsiane,
  • sery – tłuste, kefir i jogurt z tłustego mleka,
  • jaja – duże ilości żółtek,
  • mięsa – tłuste: baranina, wieprzowina, dziczyzna,
  • drób – tłusty: gęsi, kaczki,
  • ryby – ryby o zawartości tłuszczu większej niż 1,5 proc.
  • wędliny – wszystkie poza dozwolonymi, wszelkie wyroby wędliniarskie i pasztety,
  • konserwy – wszystkie poza dozwolonymi,
  • masło – solone, topione, niezbyt świeże, w dużych ilościach,
  • śmietana – ukwaszona i słodka śmietanka powyżej 9 proc. tłuszczu,
  • tłuszcze – wszystkie poza dozwolonymi,
  • ziemniaki – smażone, odsmażane, duszone, frytki, placki ziemniaczane,
  • warzywa – rzodkiewka, kapusta, cebula, dojrzała dynia, brukiew, brukselka, jarmuż, pory, selery, groch, kalafior, kalarepa, buraki, kukurydza, fasola szparagowa, nasiona fasoli i inne strączkowe, botwina, zioła poza koperkiem, grzyby,
  • owoce – borówki, gruszki, truskawki, żurawina, agrest, czarne jagody, maliny, jeżyny, białe, czerwone i czarne porzeczki, suszone śliwki i jabłka, figi,
  • słodycze – zawierające tłuszcze i alkohol, czekolada, praliny, cukierki i ciastka w czekoladzie, słodycze z suszonymi owocami, owoce kandyzowane, marmolada, powidła, konfitury, dżemy,
  • przyprawy – pieprz, ocet, musztarda, chrzan, papryka, curry, imbir, gałka muszkatołowa, przyprawa do zup,
  • napoje – kakao, czekolada, z tłustym mlekiem, alkoholowe,
  • dodatki do pieczywa – tłuszcze poza masłem, sery żółte, dojrzewające i topione, pasztety, tłuste wędliny i wyroby wędliniarskie, tłuste ryby,
  • zupy – na tłustych wywarach, z zabronionych warzyw (np. grochowa, fasolowa, kapuśniak), zaprawiane zasmażką lub śmietaną,
  • dodatki do zup – grzanki smażone, groszek ptysiowy, ciasto francuskie, paszteciki,
  • dania mięsne, w tym z drobiu, z ryb, warzyw i kasz – smażone, pieczone i duszone z dodatkiem tłuszczu, zapiekane z tłuszczem,
  • dania z mąki – smażone, odsmażane, naleśniki, pyzy, ciasta z dużą zawartością tłuszczu, m.in. kruche i francuskie,
  • sosy – tłuste, na tłustych wywarach, zaprawiane zasmażką lub śmietaną, sosy majonezowe,
  • desery – ciasta drożdżowe, francuskie i inne tłuste, lody, bita śmietana, kremy, torty.

Dieta trzustkowa – jadłospis tygodniowy

Poniżej podajemy przykładowy jadłospis według Anny Rościszewskiej-Stoyanov.

Poniedziałek

  • Śniadanie: kasza jęczmienna przecierana na mleku.
  • Drugie śniadanie: bułka z wędzonym dorszem, herbata.
  • Obiad: zupa ziemniaczana na odtłuszczonym wywarze z kurczaka, duszony kurczak z sosem koperkowym, ryż, pomidor bez skóry i pestek, zapiekane przecierane jabłka.
  • Podwieczorek: herbatniki, kisiel z soku malinowego.
  • Kolacja: budyń z chudego białego sera i napar z rumianku.

Wtorek

  • Śniadanie: bułka z masłem, gotowane mięso na zimno, herbata.
  • Drugie śniadanie: bułka z chudą szynką, sok z marchwi.
  • Obiad: zupa z młodej dyni zabielana mąką z mlekiem, duszona cielęcina z sosem cytrynowym, ziemniaki z wody, purée ze szpinaku, kompot z jabłek.
  • Podwieczorek: kefir, biszkopty.
  • Kolacja: pulpety z ryby, ziemniaki z wody, sałata, napar z mięty.

Środa

  • Śniadanie: kasza manna na odtłuszczonym mleku.
  • Drugie śniadanie: bułka z masłem, odtłuszczony twarożek z koperkiem, przecier z moreli.
  • Obiad: odtłuszczony rosół z makaronem i koperkiem, klopsiki wołowe, purée z ziemniaków, mizeria, kisiel z soku żurawinowego.
  • Podwieczorek: bułka maślana, kompot z jabłek.
  • Kolacja: leniwe pierogi z chudego twarogu, napar z mięty.

Czwartek

  • Śniadanie: bułka, jajko na miękko, herbata.
  • Drugie śniadanie: bułka z polędwicą, herbata.
  • Obiad: zupa pomidorowa niezabielana na odtłuszczonym wywarze, gotowane filety z dorsza, purée z ziemniaków, sałata z sokiem z cytryny, kompot z jabłek.
  • Podwieczorek: bułka z masłem i miodem, herbata z mlekiem.
  • Kolacja: ryż na odtłuszczonym mleku z cukrem.

Piątek

  • Śniadanie: kasza kukurydziana na odtłuszczonym mleku.
  • Drugie śniadanie: bułka z masłem, gotowane białka jaja, sok z marchwi.
  • Obiad: zupa jabłkowa przecierana, zagęszczona zawiesiną z mąki ziemniaczanej i odtłuszczonego mleka, kurczak pieczony w pergaminie, ziemniaki z wody, sałata z sokiem z cytryny, kisiel z soku wiśniowego.
  • Podwieczorek: koktajl z jogurtu i soku owocowego, bułka.
  • Kolacja: ryba w galarecie, sok z cytryny, bułka, napar z rumianku.

Sobota

  • Śniadanie: bułka z masłem i miodem, odtłuszczone mleko.
  • Drugie śniadanie: bułka z chudą szynką, herbata.
  • Obiad: odtłuszczony bulion z sucharkiem, pulpety z ryby, ziemniaki, pomidor bez skórek i pestek, kompot z jabłek.
  • Podwieczorek: galaretka z soku owocowego, biszkopty.
  • Kolacja: leniwe pierogi z chudego twarogu, napar z mięty.

Niedziela

  • Śniadanie: makaron na odtłuszczonym mleku.
  • Drugie śniadanie: bułka, twarożek z koperkiem, sok z marchwi.
  • Obiad: kluski lane na odtłuszczonym wywarze z włoszczyzny i mięsa, duszona cielęcina z sosem cytrynowym, biały ryż, purée ze szpinaku, kisiel z soku żurawinowego.
  • Podwieczorek: bułka, kompot przecierany z malin.
  • Kolacja: ziemniaki pieczone w mundurkach, masło, zsiadłe chude mleko.

Przepisy na zupy w diecie trzustkowej. Dania na obiad, śniadanie, kolację

Podane ilości składników w każdym przepisie są przewidziane dla 4 porcji gotowego dania.

  • Zupa pomidorowa
    Obierz i zetrzyj marchewkę, pietruszkę i 1/4 małego selera, zalej 1 l wody, ugotuj do miękkości, odcedź. Sparz 4-5 średnich pomidorów, obierz ze skórki i wyrzuć nasiona, rozgotuj z dodatkiem 1/2 szkl. wywaru (ew. dodaj więcej), przetrzyj przez sito, dodaj do wywaru i zagotuj, po czym dopraw do smaku cukrem i solą.
  • Zupa ziemniaczana na wywarze z kurczaka
    Obierz i zetrzyj marchewkę, pietruszkę i 1/4 małego selera, zalej 1 l wody, ugotuj z 400 g kawałków kurczaka, odcedź i ostudź, a następnie zbierz z powierzchni i wyrzuć tłuszcz (ew. użyj do gotowania mięsa z piersi kurczaka bez skóry). Obierz 7 średnich ziemniaków, pokrój w kostkę i ugotuj w wywarze do miękkości. Rozprowadź łyżkę mąki szkl. odtłuszczonego mleka, wlej do wywaru i zagotuj, aż zgęstnieje, całość możesz zmiksować.
  • Duszona cielęcina
    Zalej 400 g cielęciny niewielką ilością wrzątku, osól i gotuj pod przykryciem ok. 50 min. Dodaj marchewkę, pietruszkę i 1/4 małego selera, ugotuj do miękkości, po czym odcedź wywar. Pokrój mięso na kawałki w poprzek włókiem mięśniowych, a warzywa zetrzyj na tarce. Rozprowadź łyżkę mąki 1/2 szkl. odtłuszczonego jogurtu naturalnego, wlej do wywaru i zagotuj mieszając. Dodaj warzywa i dopraw solą, zalej sosem mięso.
  • Pierogi leniwe z ziemniakami
    Ugotuj 4 umyte ziemniaki z mundurkach, ostudź, obierz i zmiel razem z 400 g chudego twarogu. Ubij 2 białka jaja na sztywną pianę, wyłóż na mieszankę ziemniaków, posyp przez sito 2 szkl. mąki pszennej i 2 łyżkami mąki ziemniaczanej, dokładnie wymieszaj i uformuj z masy walec, podsypując go mąką. Spłaszcz go i pokrój ukośnie na kawałki, po czym wkładaj porcjami do gotującej się wody, a gdy wypłyną, po 1-2 min wyjmuj łyżką cedzakową na półmisek.
  • Purée ziemniaczane
    Obierz i ugotuj pod przykryciem w osolonej wodzie 10 średnich ziemniaków, odcedź, przeciśnij przez praskę lub utłucz perforowanym tłuczkiem na pastę, dodaj 1/2 szkl. gorącego odtłuszczonego mleka i łyżeczkę masła, wymieszaj.
  • Pasta z sera twarogowego i mleka z koperkiem
    Połącz 4 czubate łyżki zmielonego lub przetartego przez sito chudego sera twarogowego z 1/2 szkl. odtłuszczonego mleka lub naturalnego jogurtu i drobno posiekane 1/2 pęczka koperku.
  • Kasza manna, jęczmienna lub kukurydziana na mleku
    Opłucz szkl. kaszy wodą, wsyp do 2 szkl. gotującej się wody, osól i gotuj co najmniej 20 minut, a pod koniec dodaj do kaszy taką samą objętość mleka (ok. 4 szkl).
  • Pulpety z ryby
    Ugotuj wywar z 2 marchewek, pietruszki i 1/4 małego selera. Namocz kawałki małej czerstwej bułki w 1/2 szkl. odtłuszczonego mleka, odciśnij i zmiel 2 razy z 400 g filetów z dorsza. Dopraw do smaku solą, dodaj białko jaja i 2 łyżki tartej bułki, dokładnie wymieszaj i uformuj pulpety. Obtocz je w mące i ugotuj w wywarze na małym ogniu.
  • Kluski lane
    Połącz 2 białka jaja z 2 łyżkami przesianej mąki, dokładnie wymieszaj, po czym wlej cienkim strumieniem np. przez lejek do gotującego się wywaru z warzyw.
  • Sos koperkowy
    Ugotuj wywar z marchewki, pietruszki i 1/4 małego selera w 2 szkl. wody, odcedź. Połącz 1/2 szkl. odtłuszczonego jogurtu naturalnego z łyżką mąki, wlej do wywaru i mieszając zagotuj. Ostudź lekko, po czym dodaj sól do smaku i 4 łyżki posiekanego koperku.
  • Sos cytrynowy
    Ugotuj wywar warzywny jw. i zagęść go jogurtem z mąką, a po ostudzeniu dodaj sok z całej cytryny oraz cukier i sól do smaku.
  • Budyń z białego sera na słodko
    Ubij na sztywną pianę 2 białka jaja z 2 łyżkami cukru pudru. Zmiel lub przetrzyj przez sito 200 g chudego twarogu, dodaj 2 łyżki kaszy manny i cukier waniliowy, a na końcu pianę, delikatnie wymieszaj. Posmaruj wnętrze naczynia łyżeczką masła, obsyp łyżeczką tartej bułki, wlej masę budyniową, szczelnie zamknij naczynie i gotuj 45 min w kąpieli wodnej (po wstawieniu do naczynia z gotującą się wodą).
  • Kompot z jabłek
    Zagotuj 2 szkl. wody, dodając 2 łyżki cukru i ew. 1/4 laski wanilii, zagotuj i dodaj miąższ z 4 średnich jabłek i ugotuj, aż się rozpadną, ew. przetrzyj przez sito.
  • Kisiel z soku owocowego
    Wymieszaj 2 łyżki mąki ziemniaczanej z 1/2 szkl. zimnej wody. Wlej do szkl. wrzątku, dodaj 2 łyżki cukru i zagotuj mieszając, po czym wlej wlej 170 ml soku owocowego 100 proc., np. malinowego, żurawinowego czy wiśniowego (w przypadku soków słodzonych zrezygnuj z dodatku cukru), wymieszaj, przelej do salaterek i ostudź.
  • Galaretka z soku owocowego
    Zagotuj 2 szkl. wody z 2 łyżkami cukru i lekko ostudź, po czym dodaj 170 ml soku owocowego 100 proc. (w przypadku soków słodzonych zrezygnuj z dodatku cukru). Namocz łyżkę żelatyny w 2 łyżkach zimnej wody, dodaj 4 łyżki wrzątku, by całkiem się rozpuściła (możesz ew. podgrzać roztwór), po czym dodaj do wody z sokiem, wymieszaj, przelej do salaterek i ostudź.
Źródła
  • Jan Hasik, Lech Hryniewski, Marian Grzymisławski „Dietetyka”, PZWL
  • Zofia Wieczorek-Chełmińska, „Żywienie w chorobach przewodu pokarmowego”, PZWL

Zadbaj o optymalne trawienie

Dodaj firmę Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!
Wróć na pomorska.pl Gazeta Pomorska